كسانی كه گفته‌اند نبی و رسول فرق ندارد، حرف شان نادرست است و دلیل باطل بودن این ادّعا، روایاتی است كه درباره‌ی تعداد انبیاء و پیامبران آمده است، زیرا رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمود: «تعداد انبیای الهی صد و بیست و چهار هزار نفر و تعداد رسولان، حدود سیصد و سیزده نفر است». همچنین در قرآن «نبی» بر «رسول» عطف شده است و این دلیلی بر تفاوت میان آن دو می باشد.

وَمَا أَرْسَلْنَا مِن قَبْلِكَ مِن رَّسُولٍ وَلَا نَبِيٍّ إِلَّا إِذَا تَمَنَّىٰ أَلْقَى الشَّيْطَانُ فِي أُمْنِيَّتِهِ فَيَنسَخُ اللَّهُ مَا يُلْقِي الشَّيْطَانُ ثُمَّ يُحْكِمُ اللَّهُ آيَاتِهِ ۗ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ حج:52 و ما هیچ رسول و پیامبری را پیش از تو نفرستاده ایم مگر اینکه هنگامیکه چیزی را تلات می کرد شیطان در تلاوت و خواندن او (شبهه) القا می نمود پس الله متعال آنچه را که شیطان القا  می کرد از بین می برد سپس  الله متعال آیاتش را استوار می دارد پس الله پس آگاه و با حکمت است، امّا الله متعال آن‌چه را كه شیطان القاء نموده است - توسّط تبلیغ و تبیین پیغمبران و دعوت و زحمت شبانه‌روزی پیروان ایشان در همه جا و همه حال - از میان برداشته است‏.‏

هم‌چنین، الله متعال برخی از پیامبران را، هم به نبوّت و هم به رسالت، توصیف فرموده و این دلیلی است بر این كه، «رسالت» چیزی بیش از «نبوّت» است، همان گونه كه درمورد موسی علیه السلام می‌فرماید: وَاذْكُرْ فِي الْكِتَابِ مُوسَىٰ ۚ إِنَّهُ كَانَ مُخْلَصًا وَكَانَ رَسُولًا نَّبِيًّا مریم:51 در كتاب - آسمانی قرآن- موسی را یاد کن. به راستی که او پاك - و برگزیده الله متعال-، و  فرستاده پیام آوری بود.

امّا در نزد علما مشهوراست که «رسول» گسترده تر از «نبی» می باشد و از نظر آنان «رسول كسی است كه شریعتی به او وحی شده و مأمور تبلیغ آن است، هر رسولی، نبی است، ولی هر نبی، رسول نیست.

اما ادّعای آن‌ها، به چند دلیل بعید است:

1.  اینكه الله متعال به طور صریح بیان فرموده همان گونه كه انبیاء را فرستاده، رسولان را نیز فرستاده است. الله متعال می فرماید: وَمَا أَرْسَلْنَا مِن قَبْلِكَ مِن رَّسُولٍ وَلَا نَبِيٍّ إِلَّا إِذَا تَمَنَّىٰ أَلْقَى الشَّيْطَانُ فِي أُمْنِيَّتِهِ فَيَنسَخُ اللَّهُ مَا يُلْقِي الشَّيْطَانُ ثُمَّ يُحْكِمُ اللَّهُ آيَاتِهِ ۗ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ حج:52 و ما هیچ رسول و پیامبری را پیش از تو نفرستاده ایم مگر اینکه هنگامیکه چیزی را تلات می کرد شیطان در تلاوت و خواندن او (شبهه) القا می نمود پس الله متعال آنچه را که شیطان القا می کرد از بین می برد سپس الله متعال آیاتش را استوار می دارد پس الله پس آگاه و با حکمت است، امّا الله متعال آن‌چه را كه شیطان القاء نموده است - توسّط تبلیغ و تبیین پیغمبران و دعوت و زحمت شبانه‌روزی پیروان ایشان در همه جا و همه حال - از میان برداشته است‏.

اگر تفاوت آن دو تنها در مأموریت تبلیغ بود، مقتضای ارسال نبی این است، كه او نیز مأمور تبلیغ دین باشد.

2.  اینكه ترك تبلیغ، كتمان وحی و پوشاندن آن است و الله متعال وحی را نازل نفرموده که در سینه‌ی یك انسان مكتوم و مدفون بماند، سپس با وفات او این علم هم از بین برود.!

3.  فرموده ی پیامبر صلی الله علیه وسلم كه فرمود:« در شب معراج- امت ها بر من عرضه شدند، پیامبری را دیدم كه گروهی با او همراه بودند، و پیامبری را - دیدم- که یک و دو نفر همراهش بودند و پیامبری را - دیدم- که کسی با او نبود...»

این حدیث دلیلی است بر این كه، انبیاء هم مأمور تبلیغ بوده‌اند و پاسخ مثبت مردم به دعوت آن‌ها متفاوت بوده است.

امّا تعریف مورد قبول این است: «رسول كسی است كه شریعت جدید به او وحی شده باشد، ولی نبی برای تأیید و تقویت شریعت قبل از خود مبعوث شده است».

همان گونه كه در این حدیث آمده است: «بنی اسرائیل را پیامبران، رهبری‌ می‌كردند. هر گاه، پیامبری فوت می كرد، پیامبر دیگری، جایگزین او می شد...» و همه آن انبیاء با شریعت موسی علیه السلام، با کتاب تورات، مبعوث و مأمور تبلیغ وحی الهی به قوم بنی اسرائیل، بودند.  

أَلَمْ تَرَ إِلَى الْمَلَإِ مِن بَنِي إِسْرَائِيلَ مِن بَعْدِ مُوسَىٰ إِذْ قَالُوا لِنَبِيٍّ لَّهُمُ ابْعَثْ لَنَا مَلِكًا نُّقَاتِلْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ۖ قَالَ هَلْ عَسَيْتُمْ إِن كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِتَالُ أَلَّا تُقَاتِلُوا ۖ قَالُوا وَمَا لَنَا أَلَّا نُقَاتِلَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَقَدْ أُخْرِجْنَا مِن دِيَارِنَا وَأَبْنَائِنَا ۖ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقِتَالُ تَوَلَّوْا إِلَّا قَلِيلًا مِّنْهُمْ ۗ وَاللَّهُ عَلِيمٌ بِالظَّالِمِينَ بقره:٢٤٦ ‏آیا آگاهی از جماعتی از بنی‌اسرائیل که بعد از موسی می‌زیستند و در آن وقت به پیغمبر خود گفتند: شاهی برای ما انتخاب کن تا در راه خدا جنگ کنیم. گفت: شاید اگر دستور پیکار به شما داده شود پیکار نکنید. گفتند: چگونه ممکن است در راه خدا پیکار نکنیم، در حالی که از خانه و فرزندانمان رانده شده‌ایم؟ امّا هنگامی که دستور پیکار به آنان داده شد، همه جز عدّه‌ی کمی از ایشان سرپیچی کردند و خداوند از ستمکاران آگاه است.

داود، سلیمان، زكریا و یحیی نیز همگی «نبیّ» بودند، ولی به رهبری بنی اسرائیل، حكومت و تبلیع دین الله متعال، را به عهده داشتند. - با این وجود الله متعال به حق و صواب آگاهترین است.

ادامه در قسمت بعدی . . .