66. ترجمه و تفسیر سوره نور - مدنی و 64 آیه است.
وقتی مردان مؤمن را به حفظ چشم از نگاه به نامحرمان، و حفظ شرمگاه دستور داد، زنان مؤمن را نیز به این دستور داد و فرمود: وَقُل لِّلْمُؤْمِنَاتِ يَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصَارِهِنَّ و به زنان مؤمن (نیز) بگو: «چشمان خود را از نگاه شهوتآمیز به نامحرمان و شرمگاهها و مردان فرو بگیرند. وَيَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ و شرمگاههای خود را از آمیزش و لمس شدن و اینكه در معرض نگاه دیگران قرار گیرد حفظ نمایند.
وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ و زینت خود را از قبیل لباسهای زیبا و زیورآلاتشان آشكار نكنند. و همه بدن زینت میباشد، و از آنجا كه لباسهای آشكار و ظاهر بناچار دیده میشود، فرمود: إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنْهَا مگر آنچه كه از آن آشكار است. یعنی لباسهای آشكار كه معمولا زنان آن را میپوشند، در صورتی كه باعث فتنه نشود. وَلْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَىٰ جُيُوبِهِنَّ و باید روسریهایشان را بر گریبانهایشان فرو گذارند تا كاملاً پوشیده شوند. و این دلالت مینماید زینتی كه آشكار كردن آن حرام است شامل تمام بدن میشود، چنان كه بیان نمودیم.
سپس نهی از آشكار نمودن زینت را تكرار كرد تا موارد ذیل را از آن استثنا نماید، إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ مگر برای شوهرانشان أَوْ آبَائِهِنَّ أَوْ آبَاءِ بُعُولَتِهِنَّ یا برای پدرانشان یا پدران شوهرانشان، كه شامل پدر و پدر بزرگ و پدر پدربزرگ میگردد. أَوْ إِخْوَانِهِنَّ أَوْ بَنِي إِخْوَانِهِنَّ یا برادرنشان یا پسران برادرنشان، خواه برادران تنی باشند یا برادران ناتنی.
أَوْ بَنِي أَخَوَاتِهِنَّ أَوْ نِسَائِهِنَّ یا پسران خواهرانشان یا زنان همكیش خودشان یعنی برای زنان به طور مطلق جایز است كه به یكدیگر نگاه كنند. و احتمال دارد منظور از اضافه كردن زنان به آنان كه فرمود: «زنانشان» جنسیت باشد. یعنی زنان مسلمان كه از جنس خودشان هستند، پس این دلیلی است برای كسی كه میگوید جایز نیست زن ذمی به زن ذمی به زن مسلمان نگاه كند.
أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُهُنَّ و یا بردگانشان پس بردهای كه شش دانگ متعلق به زن است میتواند بانوی خودش را نگاه كند. اما اگر از ملكیت او خارج شد یا بخشی از مالكیت را از دست داد نگاه كردنش جایز نیست. أَوِ التَّابِعِينَ غَيْرِ أُولِي الْإِرْبَةِ مِنَ الرِّجَالِ یا مردانی كه پیرو شمایند، و وابسته به شما هستند، و نیاز جنسی در آنها نیست، مانند افراد ابله و دیوانه كه چیزی نمیدانند، و مانند فردی كه ناتوانی جنسی دارد، و در شرمگاه و قلب او شهوتی وجود ندارد، نگاه كردن چنین كسانی به زنان اشكالی ندارد.
أَوِ الطِّفْلِ الَّذِينَ لَمْ يَظْهَرُوا عَلَىٰ عَوْرَاتِ النِّسَاءِ یا كودكانی كه هنوز بر عورت زنان آگاهی پیدا نكردهاند. یعنی كودكانی كه به حد تمییز و تشخیص نرسیدهاند، پس نگاه كردن چنین كودكانی به زنان بیگانه جایز است، و خداوند علت جایز بودن آن را چنین بیان كرده است كه آنها از عورت زنان آگاهی ندارند و هنوز شهوت در آنها به وجود نیامده است. و این دلالت مینماید كه زن باید در برابر كودكی كه به حد تشخیص و تمییز رسیده است حجاب را رعایت نماید و خود را بپوشاند، چون از عورت زنان آگاهی دارد.
وَلَا يَضْرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِيُعْلَمَ مَا يُخْفِينَ مِن زِينَتِهِنَّ و پای خود را به هنگام راه رفتن به زمین نزنند تا زینتی كه پنهانش میدارند آشكار شود. یعنی با پای خود نباید زمین را بكوبند تا زیورآلات پاهایشان از قبیل خلخال به صدا در آید و جلب توجه كند، و به سبب آن زینتش آشكار شود، و در نتیجه وسیلهای برای فتنه گردد. و از این موضوع و امثال آن، قاعده سد ذرائع به دست میآید، و این كه اگر چیزی ذاتاً جایز باشد ولی به حرام منتهی شود، مانند كوبیدن پا به زمین كه در اصل یك كار جایز میباشد، اما از آنجا كه وسیلهای برای پیبردن پیبردن به زینت زن میگردد از آن منع شده است.
وقتی خداوند به این دستورات نیكو و توصیههای خوب فرمان داد، و اینكه حتماً در این موارد از مؤمن كوتاهی سر میزند، فرمان داد تا توبه بنمایند. پس فرمود: وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعًا أَيُّهَ الْمُؤْمِنُونَ ای مؤمنان! همگی بهسوی خدا برگردیده، چرا كه ایمان مؤمن او را فرا میخواند تا بهسوی خدا برگردد. سپس رستگاری را منوط به توبه نمود و فرمود: لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ تا رستگار شوید، پس برای رسیدن به رستگاری راهی جز توبه وجود ندارد. و توبه یعنی اینكه آدمی از همة چیزهای ظاهری و باطنی كه خداوند دوست ندارد دست بكشد.
و این دلالت مینماید كه هر مؤمنی نیازمند توبه میباشد، چون خداوند همه مؤمنان را خطاب نموده است. و در اینجا تشویق شده است كه توبه باید خالصانه برای خدا باشد. پس فرمود: وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ و بهسوی خدا برگردید و توبه كنید. یعنی هدفتان از توبه غیر از رضای خداوند چیزی دیگر از قبیل سالم ماندن از آفتهای دنیوی یا ریا و شهرت و امثال آن نباشد.
این مـــرگ،