27. ترجمه و تفسیر سوره اعراف - مکي و 206 آيه است.
فرشتگان به آنها میگویند: ادْخُلُوا فِي أُمَمٍ در زمره گروههایی وارد شوید، قَدْ خَلَتْ مِن قَبْلِكُم مِّنَ الْجِنِّ وَالْإِنسِ گروههایی از جن و انس که پیش از شما بودهاند و بر کفر و استکباری که شما بر آن قرار دارید، قرار داشتند. پس همه سزاوار رسوایی و نابودی و هلاکت و ماندگاری در جهنم شدند. هر وقت که گروهی از آدمهای سرکش وارد جهنم میشود، لَّعَنَتْ أُخْتَهَا هم جنس و هم کیش خود را نفرین میکند. همانطور که خداوند متعال فرموده است: ثُمَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يَكْفُرُ بَعْضُكُم بِبَعْضٍ وَيَلْعَنُ بَعْضُكُم بَعْضًا [العنکبوت: 25]. «و روز قیامت برخی از شما به برخی دیگر کفر میورزد و برخی از شما برخی دیگر را نفرین میکند».
حَتَّىٰ إِذَا ادَّارَكُوا فِيهَا جَمِيعًا تا اینکه تمام اهل آتش اعم از اولین و آخرین، رهبران و روسا و مقلدین و پیروان همه در آتش جهنم گرد میآیند، قَالَتْ أُخْرَاهُمْ پسینیان و پیروان لِأُولَاهُمْ به روسای خود میگویند، و پیش خدا شکایت میکنند که این روسا ما را گمراه ساختهاند، رَبَّنَا هَٰؤُلَاءِ أَضَلُّونَا فَآتِهِمْ عَذَابًا ضِعْفًا مِّنَ النَّارِ پروردگارا! اینان ما را گمراه کردند، پس به ایشان عذابی دو چندان از آتش بده. یعنی عذاب آنان را چندین برابر کن، چون آنها ما را گمراه ساختند و کارهای پلید و زشت را برایمان آراستند. قَالَ لِكُلٍّ ضِعْفٌ خداوند میفرماید: عذاب هریک از شما چندین برابر است، و هریک از شما بهرهای از عذاب دارید. وَلَٰكِن لَّا تَعْلَمُونَ ولی نمیدانید.
وَقَالَتْ أُولَاهُمْ لِأُخْرَاهُمْ و سران و روسا به پیروانشان گفتند: فَمَا كَانَ لَكُمْ عَلَيْنَا مِن فَضْلٍ شما هیچگونه برتری بر ما ندارید. یعنی همه ما در گمراهی و فراهم کردن اسباب عذاب مشترک هستیم، پس شما چه فضیلتی بر ما دارید؟ فَذُوقُوا الْعَذَابَ بِمَا كُنتُمْ تَكْسِبُونَ پس بچشید عذاب را به سبب آنچه خود میکردید. اما مشخص است که عذاب سران و پیشوایان گمراهکننده سختتر و زشتتر از عذاب پیروان است همانطور که نعمتهای پیشوایان هدایت و روسای آن از پاداش پیروان بزرگتر است.
خداوند متعال فرموده است: الَّذِينَ كَفَرُوا وَصَدُّوا عَن سَبِيلِ اللَّهِ زِدْنَاهُمْ عَذَابًا فَوْقَ الْعَذَابِ بِمَا كَانُوا يُفْسِدُونَ [النحل: 88]. «کسانی که کفر ورزیدند و (مردم را) از راه خدا بازداشتند، به سبب آنچه که میکردند بر عذابشان افزودیم». پس این آیات و امثال آن دلالت مینمایند سایر کسانی که آیات خدا را تکذیب میکنند، برای همیشه در عذاب میمانند، و در اصل عذاب آن مشترکاند گرچه برحسب اعمالشان و برحسب عناد و مخالفت و ستم و افترایشان در مقدار عذاب با یکدیگر تفاوت دارند. و دوستی و مودّتی که در دنیا میان آنها برقرار بود در روز قیامت به دشمنی و نفرین مبدّل میشود.
این مـــرگ،