58. تفسیر سوره طه - مکی و 135 آیه است.
خداوند متعال به صورت استفهام تقریری و به منظور بزرگداشت و تعظیم این داستان به پیامبرش محمد صلی الله علیه وسلم میفرماید: وَهَلْ أَتَاكَ حَدِيثُ مُوسَىٰ و آیا خبر موسی در آن حالت که مبدأ سعادت و منشا نبوت او بود به تو رسیده است؟ وی بعد از اینکه راه را گم کرد و وسیلهای نداشت که در مقابل سرمای شدید خود را گرم نماید، آتشی را از دور دید. فَقَالَ لِأَهْلِهِ امْكُثُوا إِنِّي آنَسْتُ نَارًا پس به خانوادهاش گفت: درنگ کنید، واقعاً من آتشی دیدهام، و آن در طرف راست طور بود.
لَّعَلِّي آتِيكُم مِّنْهَا بِقَبَسٍ امیدوارم از آن آتش شعلهای برایتان بیاورم که خو را با آن گرم کنید. أَوْ أَجِدُ عَلَى النَّارِ هُدًى یا در اطراف آتش کسی را بیابم که راه را به من نشان دهد، و مرا راهنمایی کند. موسی به دنبال روشنایی حسی و راه یافتن حسی بود، اما در آن جا نور معنوی یعنی نور وحی که ارواح و دلها از آن نور و روشنایی میگیرند، هدایت حقیقی یعنی هدایت شدن به راه راست را یافت که آدمی را به بهشت میرساند، پس او چیزی به دست آورد که فکرش را نمیکرد.
فَلَمَّا أَتَاهَا و هنگامی که به کنار آتش رسید که آن را از دور دیده بود... در حقیقت آن نور بود که عبارت است از آتشی که هم میسوزاند و هم روشنی میبخشد. گفتۀ پیامبر صلی الله علیه وسلم نیز بر این دلالت مینماید که فرمود: «چیزی که مانع دیده شدن خداوند است نور است، یعنی نور وحی که ارواح و دلها از آن نور و روشنایی میگیرند، و هرگاه آن را کنار بزند، شکوه و عظمت ذات الهی همۀ خلایق را خواهد سوزاند». وقتی موسی به آتش رسید از آن سو ندا داده شد. یعنی خداوند او را صدا زد، چنان که فرموده است: وَنَادَيْنَاهُ مِن جَانِبِ الطُّورِ الْأَيْمَنِ وَقَرَّبْنَاهُ نَجِيًّا [مریم: 52]. «و از سوی راست کوه طور او را نداد دادیم، و او را نزدیک ساختیم و با مناجات خود مشرف ساختیم».
إِنِّي أَنَا رَبُّكَ فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَ ۖ إِنَّكَ بِالْوَادِ الْمُقَدَّسِ طُوًى خداوند او را خبر د اد که پروردگارش میباشد، و بدان اهتمام دهد و کفشهایش را در بیاورد، چون او در وادی مقدس و پاک و معظم «طوی» میباشد. و برای مقدس بودن آن سرزمین همین کافی است که خداوند آن را باری مناجات با کلیم خود موسی انتخاب کرد. و بسیاری از مفسرین گفته اند: خداوند موسی را دستور داد تا کفشهایش را در آورد چون کفشهایش از پوست الاغ بود و خداوند بهتر میداند.
این مـــرگ،