10- صفات خداوندان عقل

«همانان که خدا را [در همه احوال] ایستاده و نشسته، و به پهلو آرمیده یاد می‌کنند، و در آفرینش آسمان‌ها و زمین می‌اندیشند [که: ] پروردگارا، اینها را بیهوده نیافریده‌ای؛ منزهی تو! پس ما را از عذاب آتش دوزخ درامان بدار». (آل‌عمران / 191)

خردمندان

1- در همه حال «ایستاده، نشسته، خوابیده» خداوند را یاد می‌کنند و در هیچ حال از یاد خداوند غافل نمی‌باشند و ذکر الله تعالی همه وقت به دل و زبانشان جاری است. 2- و در خلقت آسمان‌ها و زمین می‌اندیشند و در این اندیشه ژرف گویند خدایا: این هستی عظیم و بیکران را به عبث نیافریدی، یقیناً سلسله این انتظامات عجیب و شگفت‌انگیز باید به یک نتیجه بزرگ و جلیل منتهی شود. 3- و در اثر این اندیشه و به یقین رسیدن که صانع واحد آفریننده است به تسبیح و تنزیه حضرت الهی می‌پردازند.

این همه نقش عجب بر در و دیوار وجود     هر که فکرت نکند نقـش بـود بر دیـوار

صفات صاحبان عقل

«همانان که به پیمان خدا وفادارند و عهد [او] را نمی‌شکنند. و آنان که آنچه را خدا به پیوستنش فرمان داده می‌پیوندند و از پروردگارشان می‌ترسند و از سختی حساب بیم دارند. و کسانی که برای طلب خشنودی پروردگارشان شکیبایی کردند و نماز برپا داشتند و از آنچه روزیشان دادیم، نهان و آشکارا انفاق کردند، و بدی را با نیکی می‌زدایند، ایشان راست فرجام خوش سرای باقی».  (رعد / 22-20)

خردمندان

1- عهدی که در ازل با خداوند بسته‌اند و خود فطرت گواه آن است و عهد‌هایی که به واسطه انبیاء گرفته شده و عهدهایی که خودشان با خداوند می‌بندند و یا در میان خود استوار می‌کنند نمی‌شکنند. 2- و می‌پیوندند به آنچه خداوند به وصل آن فرموده است «صله رحم ـ ارتباط ایمان و عمل ـ حقوق الله ـ حقوق مردم ـ حقوق نفس ـ اخوة اسلامی و ...». 3- و می‌ترسند از عظمت و جلال الهی و می‌ترسند از روز بررسی مثقال مثقال حساب نفس. 4- و بر مصائب و رنج‌ها صبر کردند و مغلوب نشدند و صبر را برای حصول خشنودی خداوند انجام دادند.

5- و نماز را به استواری به جای می‌آورند و از روزیی که خداوند به آنها اعطا کرده است در راه خداوند انفاق می‌کنند. ابتدا پنهان و انتهای آشکارا. «پنهان بهتر از آشکارا است». 6- بدی را به نیکی جواب می‌دهند و در کمال فروتنی می‌بخشایند و اگر به سهو عمل بدی از ایشان سر زند در مقابل آن کار نیک می‌کنند و به تلافی گناه می‌پردازند. «به سخن گوش فرامی‌دهند و بهترین آن را پیروی می‌کنند؛ اینانند که خدایشان راه نموده و اینانند همان خردمندان».  (زمر / 18)

7- با آنکه سخنان گوناگون می‌شنوند سخن خوب و مفید را پذیرفته و به آن عمل می‌کنند. 8- همین مردم راه کامیابی یافته‌اند زیرا عقل خود را به کار برده راه توحید خالص را اختیار کرده‌اند.

ادامه موضوع در قسمت بعدی . . .