7. تفسیر سوره بقره - مدنی و 286 آیه است.
هنگامي که آيه: إِنَّ الَّذِينَ يَأْكُلُونَ أَمْوَالَ الْيَتَامَىٰ ظُلْمًا إِنَّمَا يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ نَارًا ۖ وَسَيَصْلَوْنَ سَعِيرًا [النساء: 10]. «همانا کساني که از روي ستم اموال يتيمان را ميخورند آتش جهنم را در شرکم خود فرو ميبرند و به زودي وارد جهنم خواهند شد نازل شد»، اين موضوع بر مسلمين دشوار آمد و خوراک خود را از خوراک يتيمان جدا کردند، از ترس اينکه مبادا غذاي آنها را بخورند.
هرچند که به اين امر عادت کرده بودند و معمولا در آن با ايتام مشارکت مينمودند. پس در اين رابطه از پيامبر صلی الله علیه وسلم سوال کردند. خداوند آنها را خبر داد که منظور اصلاح اموال يتيمان و حفظ و صيانت آن، و تجارت کردن با آن است، و جايز است با آنها در غذا خوردن يا چيزي ديگر اختلاط کنيد به شرطي که يتيم زيان نبيند، چون آنها برادران شما هستند، و برادر با برادرش همزيستي و مخالطت ميکند. و اصل در اين باره نيت و عمل است، پس هرکسي با نيتي پاک به اصلاح حال يتيم بپردازد و طمعي در خوردن مال او نداشته باشد ايرادي ندارد، و چنانچه با نيت اصلاح با آنان اختلاط نمايد و بدون اينکه قصد و تعمدي در کار باشد چيزي از اموال آنان نزد وي بماند و يا آن را بخورد باز هم اشکالي بر او وارد نميشود.
و هرکس قصدش از همزيستي و اختلاط با يتيم دست يابي به مال او باشد مرتکب گناه شده است، چرا که وسايل، حکم اهداف را دارند. و اين آيه دليلي است بر جايز بودن همزيستي و اختلاط در خوردنيها و نوشيدنيها و معاملهها و غيره، و اين رخصت و اجازه، لطف و احساني است از جانب خداي متعال و گشادگي است براي مؤمنان، وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَأَعْنَتَكُمْ و اگر خدا ميخواست در اين کار بر شما سخت بگيرد و به شما اجازه اختلاط و همزيستي را ندهد، شما دچار مشکل ميشديد و کار بر شما دشوار ميآمد و گناه کار ميشديد إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ همانا خداوند داراي قدرت کافي است و بر هر چيزي غالب است.
اما با وجود اين حَكِيمٌ با حکمت است و هيچ کاري را جز براساس حکمت کامل و عنايت تام انجام نميدهد. پس قدرت خداوند با حکمت او منافي نيست، و نبايد گفت او هرچه را بخواهد انجام ميدهد، چه با حکمت موافق باشد چه مخالف بلکه کارها و احکام او تابع حکمت است، پس او چيزي را بيهوده نميآفريند، بلکه حتما آفرينش آن حکمتي دارد، چه ما آن را حکمت بدانيم يا از آن سر در نياوريم. همچنين چيزي را بر بندگانش واجب نکرده است که خالي از حکمت باشد پس او فرمان نميدهد مگر به چيزي که صد در صد براي بندگان مصلحت و منفعت است، يا نفع آن از ضررش بيشتر است. و نهي نميکند مگر از چيزي که کاملا فساد است يا فساد آن بيشتر است، چرا که حکمت و رحمت او کامل و بدون عيب و نقص است.
این مـــرگ،